PRACA ORYGINALNA
Polskojęzyczna reklama encykliki Laudato sì’ papieża Franciszka w latach 2015–2025
 
Więcej
Ukryj
1
SWPS University in Warsaw
 
 
Data nadesłania: 02-03-2026
 
 
Data akceptacji: 24-09-2026
 
 
Data publikacji: 29-10-2026
 
 
Autor do korespondencji
Evelina Kristanova   

SWPS University in Warsaw
 
 
JoMS 2026;67(3):76-98
 
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE
Cel pracy:
Główny cel artykułu stanowi ogólna analiza form reklamy encykliki Laudato si papieża Franciszka dostępnych w polskojęzycznych mediach. Uwzględniono zarówno proste tradycyjne reklamy okładek na stronach internetowych wydawnictw, jak też reklamy multimedialne i będące wynikiem szerokich kampanii reklamowych.

Materiał i metody:
Wykorzystano polskojęzyczny materiał źródłowy dostępny online na stronach internetowych, w katalogach wydawniczych i bibliotecznych oraz na platformach społecznościowych. Reklama towarzyszyła encyklice w całej chronologii 2015-2025. Przy okazji interaktywnych reklam można było dowiedzieć się więcej o społecznych ruchach, wspólnotach i projektach ekologicznych odwołujących się do dokumentu. W trakcie przeprowadzania badań zastosowano przede wszystkim metody analizy zawartości mediów, analizy treści, analizy i krytyki piśmiennictwa oraz case study.

Wyniki:
Odpowiedziano na pytania dotyczące rodzaju wykorzystanych form reklamy w upowszechnianiu encykliki oraz polskich wydawców. Formy te często wykraczały poza tradycyjne rozumienie reklamy wydawniczej. Odniesiono się także do kampanii reklamowych oraz inicjatyw naukowych podejmowanych w ramach Tygodnia Laudato si’, jak też bogatej interdyscyplinarnej literatury przedmiotu.

Wnioski:
Katolickie media (prasa, radio, platformy internetowe) odegrały znaczącą rolę w upowszechnianiu przesłania Laudato si’. Publikacja pełnego tekstu online, komentarze oraz artykuły publicystyczne zapewniły promocję skierowaną do szerokiego grona odbiorców. Formy często wykraczały poza tradycyjne rozumienie reklamy wydawniczej, gdyż ukształtowały dyskursy publiczny i medialny.
Licencja
REFERENCJE (104)
1.
Adamik-Szysiak, M. (2012). Telewizyjna reklama polityczna w Polsce w latach 2005–2010. Lublin: Wydawnictwo UMCS.
 
2.
Bajka, Z. (2008). Historia mediów. Kraków: Wydawnictwo i Drukarnia Towarzystwa Słowaków w Polsce.
 
3.
Barańska, B. (2012). Polityka ograniczania reklamy w polskiej telewizji. Studium politologiczno-prawne. Poznań: Wydawnictwo UAM.
 
4.
Bednarz-Grzybek, R. (2014). Reklama książki na łamach tygodnika społeczno-religijnego Wiara (1906–1909). Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne, 101, 93–109.
 
5.
Boff, L. (2015). Magna Carta ekologii integralnej. Tygodnik Powszechny, 28.
 
6.
Bohdanowicz, A. (2016). Miłość małżeńska źródłem bezpieczeństwa małżonków i ich dzieci. Refleksje na kanwie encykliki papieża Franciszka Laudato si. Teologia i Moralność, 1, 145–155.
 
7.
Boniecki, A. (2015). Kto jest przeciw Laudato si. Tygodnik Powszechny, 28.
 
8.
Caritas Laudato si’ (2025), https://laudatosi.caritas.pl/w... (dostęp: 4.08.2025).
 
9.
Caritas Polska. Ekologia (2025), https://caritas.pl/ekologia/ (dostęp: 9.08.2025).
 
10.
Chmielewska, A., Kondrat, M. (2024) (red.). Reklama na rynku telewizyjnym. Warszawa: Dom Wydawniczy ELIPSA.
 
11.
Cymanow-Sosin, K. (2020). Lokowanie idei w reklamie. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.
 
12.
Cymanow-Sosin, K. (2010). Metafory we współczesnej reklamie. Toruń: Wydawnictwo Naukowe Grado.
 
13.
Deon. Encyklika Pochwalony bądź, https://deon.pl/kosciol/serwis... (dostęp: 4.08.2025).
 
14.
Doliński, D. (2001). Psychologia reklamy. Wrocław: Agencja Reklamowa Aida.
 
15.
Doliński, D. (2010). Psychologiczne mechanizmy reklamy. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
 
16.
Drożdż, B. (2018). Pastoralne aspekty czterech zasad papieża Franciszka. Roczniki Teologiczne, 6, 63–73.
 
17.
eKai.Nowa edycja popularnego Kursu Animatorów Laudato si’ – zostań liderem ekologii integralnej (2025), https://www.ekai.pl/nowa-edycj... (dostęp: 1.08.2025).
 
18.
Encyklika Laudato Si’ papieża Franciszka na czytniki (2025). https://swiatczytnikow.pl/ency... (dostęp: 4.08.2025).
 
19.
Encyklika Laudato si’ w trosce o wspólny dom Papież Franciszek – TaniaKsiazka.pl, https://www.taniaksiazka.pl/ks... (dostęp: 2.08.2025).
 
20.
Franciszek (2025a). Laudato si’. Encyklika – książka – księgarnia tantis.pl, https://tantis.pl/laudato-si-e... (dostęp: 1.08.2025).
 
21.
Franciszek (2025b). Encyklika Laudato si’ wydawnictwowam.pl, https://wydawnictwowam.pl/prod....
 
22.
Franciszek (2025c). Encyklika Laudato si’ w trosce o wspólny dom – TaniaKsiazka.pl, https://www.taniaksiazka.pl/ks....
 
23.
Franciszek (2025d). Encyklika LAUDATO SI` – PALLOTTINUM, https://pallottinum.pl/produkt... (dostęp: 12.08.2025).
 
24.
Franciszek (2025e). Laudato si’ – miękka TUM książka – Allegro, https://allegro.pl/oferta/laud... (dostęp: 2.08.2025).
 
25.
Franciszek (2025f). Encyklika Laudato si’ w trosce o wspólny dom. TaniaKsiazka.pl, https://www.taniaksiazka.pl/ks... (dostęp: 2.08.2025).
 
26.
Franciszek (2025g). Encyklika Laudato si’. Pallotinum, https://pallottinum.pl/produkt... (dostęp: 2.08.2025).
 
27.
Franciszek (2015). Encyklika Laudato si’. W trosce o wspólny dom. Kraków: Wydawnictwo M.
 
28.
Encyklika Pochwalony bądź (2025), https://deon.pl/kosciol/serwis... (dostęp: 4.08.2025).
 
29.
Gancarczyk, M. (2015). Ekologiczne nawrócenie. Gość Niedzielny, 26.
 
30.
Goban-Klas, T. (2005). Cywilizacja medialna. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.
 
31.
Goban-Klas, T. (2001). Powstanie i rozwój mediów. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej.
 
32.
Gołębiowska, A. (2025). Monografia o ekologicznej encyklice papieża Franciszka. Dzikie Życie. Miesięcznik poświęcony ochronie dzikiej przyrody, https://dzikiezycie.pl/archiwu... (dostęp: 1.08.2025).
 
33.
Gruntmejer, K. (2025). Encyklika Laudato si’ Ojca Świętego w trosce o nasz wspólny dom, https://www.parafiajunikowo.ar... (dostęp: 7.08.2025).
 
34.
Grut, M. (2025). Kościół w pułapce zrównoważonego rozwoju. O encyklice Laudato si’ i nie tylko, https://piusx.org.pl/zawsze_wi... (dostęp: 4.08.2025).
 
35.
Grzybczyk, K. (2020). Ilustrowane prawo reklamy. Warszawa: Wolters Kluwer.
 
36.
Ignatianum. Tydzień Laudato si’ (2025), https://www.ignatianum.edu.pl/....
 
37.
Jak twoje zakupy niszczą planetę? Cykl życia produktu krok po kroku, https://www.youtube.com/watch?...; Jak przeprowadzić warsztat: Ekologia się opłaca // Poradnik Laudato si, https://www.youtube.com/watch?...; Jak zaktywizować lokalną społeczność // Poradnik Laudato si, https://www.youtube.com/watch?... (dostęp: 1.08.2025).
 
38.
Jaklewicz, T. (2015). Nie ma ekologii bez antropologii. Gość Niedzielny, 26.
 
39.
Jakubėnas, R. (2021). Reklama podręczników szkolnych i akademickich na łamach prasy litewskiej II połowy XVIII wieku. W: J. Kowal, M. Patro-Kucab, P. Podolska (red.) W kręgu prasy dawnej i współczesnej. Wybrane problemy (1), s. 27–57, Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego.
 
40.
Jakubėnas, R. (2005–2009). Reklama poradników w prasie wileńskiej w II połowie XVIII w. Slavistica Vilnensis 2005–2009 Kalbotyra, 2, 266–277.
 
41.
Jaromi, S. (2015). Czyńcie sobie ziemię kochaną. Tygodnik Powszechny, 28.
 
42.
Jenkins, H. (2007). Kultura konwergencji. Zderzenie starych i nowych mediów. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne.
 
43.
Jezuici.pl.Encyklika Laudato si’: ekologia integralna, a zatem i ludzka (2025), https://siec.jezuici.pl/encykl... (dostęp: 4.08.2025).
 
44.
Kietliński, K. (2015). Moralno-gospodarcze wyzwania w budowaniu wspólnego domu w świetle encykliki Laudato si’ papieża Franciszka. Społeczeństwo. Studia, prace badawcze i dokumenty z zakresu nauki społecznej Kościoła, 1/2, 20–32.
 
45.
Kieliszczyk, A. (2008). Czy przedmowa jest reklamą książki? O metodach perswazji stosowanych przez autora. Acta Philologica, 34, 101–107.
 
46.
Klimat – Caritas Laudato si’ (2025), https://www.youtube.com/watch?...; BIORÓŻNORODNOŚĆ – Caritas Laudato Si’, https://www.youtube.com/watch?...; ŻYWNOŚĆ – Caritas Laudato Si’, https://www.youtube.com/watch?...; EKONOMIA FRANCISZKA – Caritas Laudato Si’, https://www.youtube.com/watch?... (dostęp: 1.08.2025).
 
47.
Klimek, J. (2017). Pedagogiczno-pastoralne aspekty encykliki Laudato sí’ Papieża Franciszka. W: P. Tirpák, J. Patryk (red.), Edukacja i duchowość ekologiczna. Ojców: Ojcowski Park Narodowy.
 
48.
Kondrat, M., Broniszewski, P., Rachoń, A. (2024). Historia reklam telewizyjnych: od pierwszych reklam do dzisiejszych interaktywnych kampanii. W: A. Chmielewska, M. Kondrat (red.), Reklama na rynku telewizyjnym. Warszawa: Dom Wydawniczy ELIPSA.
 
49.
Kotkowski, J. (2016) (red.). Ecclesia et societas humana pro oecologia. Refleksje na kanwie encykliki Laudato si’ papieża Franciszka. Poznań: Wydawnictwo UAM.
 
50.
Kotler, P., Armstrong, G. (2006). Principles of Marketing. Upper Saddle River: Pearson Prentice-Hall.
 
51.
Kristanova, E. (2011). Książka na łamach krakowskiego Tygodnika Powszechnego (1945–1953) w świetle reklamy wydawniczej. W: Kraków–Lwów. Książki, czasopisma, biblioteki XIX i XX wieku, t. 10, H. Kosętka (red.), Kraków: Księgarnia Akademicka, s. 303–317.
 
52.
Kristanova, E. (2001). Reklama książki na łamach poznańskiej „Kultury’’ (1936–1939). Acta Universitatis Lodziensis. Folia Librorum, 10, 107–118.
 
53.
Kristanova, E. (2009). Reklama książki na łamach Rodziny Polskiej(1927–1939). Toruńskie Studia Bibliologiczne, 2, 27–47.
 
54.
Kristanova, E. (2024). Reklama porównawcza a postrzeganie marek przez konsumentów w aspekcie badań własnych. Kultura, Media, Teologia, 58, 199–216.
 
55.
Kroczek, P. (2015). Encyklika Franciszka Laudato si’ w perspektywie prawnej. Studia Oecumenica, 15, 55–68.
 
56.
Kucharski, Z. (2025). Budujmy nadzieję. O teologii stworzenia, ekologii, papieżu Franciszku, św. Janie Pawle II, Tygodniu Laudato si’. Niedziela 2025.05.15, https://www.niedziela.pl/artyk... (dostęp: 10.08.2025).
 
57.
Laszczak, M. (2000). Psychologia przekazu reklamowego. Kraków: Wydawnictwo Profesjonalnej Szkoły Biznesu.
 
58.
Laudato si’ – przewodnik po encyklice (2025), https://deon.pl/kosciol/serwis... (dostęp: 4.08.2025).
 
59.
Laudato si’ (2015). The Holy See, https://www.vatican.va/content... (dostęp: 2.08.2025).
 
60.
Leśniczak, R. (2018). Reklama wyborcza w regionalnej prasie łódzkiej w perspektywie kampanii parlamentarnej 2015 roku. W: Komunikowanie lokalno-regionalne w dobie społeczeństwa medialnego, t. 2: Aspekty polityczne, społeczne i technologiczne. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
 
61.
Lisowska-Magdziarz, M. (2006). Reklama. W: W. Pisarek (red.), Słownik terminologii medialnej. Kraków: Universitas.
 
62.
Laudato si’ (2015) – The Holy See, https://www.vatican.va/content... (dostęp: 2.08.2025).
 
63.
Lubojańska, E. (2012). Reklama książki i prasy na łamach Gościa Niedzielnego (1923–1939). Fides. Biuletyn Bibliotek Kościelnych, 1, 127–150.
 
64.
Małecka-Krawczyk, M. (2003). Polska reklama wydawnicza w dwudziestoleciu międzywojennym. Próba typologii. Z Badań nad Książką i Księgozbiorami Historycznymi, 161–219.
 
65.
Marzęda, A. (2024). Reklama. W: K. Wolny-Zmorzyński i in. (red.), Leksykon terminów medialnych M-Z. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.
 
66.
Matuszewska, A. (2013). Oddziaływanie reklam społecznych a system wartości jej odbiorców. Zeszyty Naukowe SGGW w Warszawie. Polityki Europejskie, Finanse i Marketing, 58, 318–327.
 
67.
McLuhan, M. (2004). Zrozumieć media. Warszawa: Wydawnictwo Naukowo – Techniczne.
 
68.
Mikosz, J. (2015), Sposoby promocji współczesnej polskiej prasy drukowanej. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
 
69.
Muc, A. (2004). Współczesne formy reklamy książki naukowej. Elektroniczny Biuletyn Informacyjny Bibliotekarzy, 8.
 
70.
Myrczek, J. (2021). Przedsiębiorczość w encyklice papieża Franciszka Laudato si’= Encyclical Laudato si’ and entrepreneurship. Śląskie Studia Historyczno-Teologiczne, 1, 104–113.
 
71.
Namysłowska, M. (2022) (red.). Reklama. Aspekty prawne. Nowe wyzwania. Warszawa: Wolters Kluwer.
 
72.
Nowacki, R. (2020). Reklama. Warszawa: Difin.
 
73.
O nas – Caritas Laudato si’ (2025), https://laudatosi.caritas.pl/o... (dostęp: 9.08.2025).
 
74.
Olczyk, M. (2016). Ekologia integralna jako odpowiedź na kryzys społeczno-ekologiczny: etyczna perspektywa encykliki Laudato si’ papieża Franciszka. Teologia Dogmatyczna, 11, 43–62.
 
75.
Olszewski, M. (2015). Ekologia w centrum Kościoła. Tygodnik Powszechny, 28.
 
76.
Opoka. Encyklika Laudato si’ Ojca Świętego Franciszka poświęcona trosce o wspólny dom (2025). https://opoka.org.pl/bibliotek... (dostęp: 7.08.2025).
 
77.
Opoka. Org.pl. Adhortacja apostolska Laudate Deum Ojca Świętego Franciszka (2025), https://opoka.org.pl/bibliotek... (dostęp: 10.08.2025).
 
78.
Opus Dei. Encyklika Laudato si’ (2025), https://opusdei.org/pl-pl/arti... (dostęp: 7.08.2025).
 
79.
Orzeszyna, J. (2016). Ludzki i społeczny wymiar ekologii w świetle encykliki papieża Franciszka Laudato si’. W: M. Borda, R. Ceglarek (red.), Wybrane zagadnienia edukacji ekologicznej. Refleksje wokół encykliki Laudato si’. Kraków: Wydawnictwo Instytutu Teologicznego Księży Misjonarzy.
 
80.
Poznański, J., Jaromi, S. (2016) (red.). Kościół i nauka w obliczu ekologicznych wyzwań. Źródła, inspiracje i konteksty encykliki Laudato si’. Kraków: Akademia Ignatianum, Wydawnictwo WAM.
 
81.
Pudełko, A. (2015). Nowe formy promocji książki. W: Zarządzanie reklamą. B. Nierenberg (red.), Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 261–275.
 
82.
PWN. Reklama (2025). W: Encyklopedia PWN, https://encyklopedia.pwn.pl/ha... (dostęp: 15.06.2025).
 
83.
Radio Jasna Góra (2025), https://www.radiojasnagora.pl/... (dostęp: 7.08.2025).
 
84.
Rączka, I. (2021). Teologia zwierząt Andrew Linzeya a nauczanie encykliki Laudato si’ papieża Franciszka. Śląskie Studia Historyczno-Teologiczne, 2, 188–201.
 
85.
Rusińska-Giertych, H. (2021). A jeśli książka się nie sprzedawała? Kreatywne praktyki wydawniczo-księgarskie we Lwowie w XVIII wieku. Annales Universitatis Cracoviensis. Studia ad Bibliothecarum Scientiam Pertinentia, 19, 47–64.
 
86.
Ryś, G. (2025). Komentarz do encykliki Laudato si’, https://www.youtube.com/watch?... z 15 stycznia 2016 r. (dostęp: 4.08.2025).
 
87.
Ryś, G. (2025). Wszystko jest ze sobą powiązane. Ekologiczna encyklika społeczna Franciszka, https://wiez.pl/2018/06/23/wsz... (dostęp: 4.08.2025).
 
88.
St. Elizabeth of the Trinity. Laudato si’ 2015–2025 ten years of caring for our common home (2025), https://setmoncton.com/laudato... (dostęp: 10.08.2025).
 
89.
Sawicki, K. (2015). Polscy biskupi i herezje Franciszka. Tygodnik Powszechny, 50, 35–36.
 
90.
Stępniak, K. (2017). Fenomen reklamy religijnej. Pułtusk: Akademia Humanistyczna im. A. Gieysztora; Warszawa: Oficyna Wydawnicza Aspra-JR.
 
91.
Stępniak, K. (2018). Reklama religijna jako odrębny rodzaj reklamy. Zeszyty Prasoznawcze, 2, 327–341.
 
92.
Szulist, J. (2018). Troska o środowisko naturalne w społeczeństwie. Komentarz do encykliki Laudato si’ papieża Franciszka. Pelplin.
 
93.
Szuman, S. (2020). Literatura dla katolika, czyli Zielona encyklika papieża Franciszka. W: P. Austin, P. Wieczorek (red.), The crisis of imagination. Człowiek a pozaludzka przyroda w literaturze i sztuce antropocenu. Rzeszów: Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, s. 65–73.
 
94.
Szyszko, J. (2025). Radio Maryja.pl, Wkrótce kolejna konferencja nt. zrównoważonego rozwoju w świetle encykliki Laudato si’, https://www.radiomaryja.pl/inf... (dostęp: 10.08.2025).
 
95.
Światowy Ruch Katolików na rzecz Środowiska. O nas, https://katolicydlasrodowiska.... (dostęp: 9.08.2025).
 
96.
Tarach, K. (2025). Skuteczność współczesnych działań e-marketingowych Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy w świetle badań własnych. W: E. Kristanova (red.), Media a polityka w Europie od XIX do XXI wieku. Warszawa: Aspra-JR.
 
97.
Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie. Konferencje i wydarzenia Rozwijanie świadomości ekologicznej i mass media w 10-lecie ogłoszenia Encykliki poświęconej trosce o wspólny dom «Laudato si’» papieża Franciszka 7 V 2025, https://upjp2.edu.pl/konferenc... (dostęp: 10.08.2025).
 
98.
Urbnews.pl. Laudato si’ – encyklika papieża Franciszka o ekologii i rozlewie miast, https://urbnews.pl/laudato-si-... (dostęp: 1.08.2025).
 
99.
Vatican News. Sympozjum naukowe w Krakowie w 10-lecie ogłoszenia encykliki Laudato si’, https://www.vaticannews.va/pl/... (dostęp: 10.08.2025).
 
100.
West, D.M. (2017). Air wars. Television advertising in election campaigns 1952–2016. Londyn: Sage Publications.
 
101.
Wieczorek, K. (2016). Antropologiczny fundament encykliki Laudato si’ papieża Franciszka. W: W. Kania (red.). Carbo et terra, laudate Dominum. Nie tylko o węglu mowa. Katowice: Główny Instytut Górnictwa.
 
102.
Wojciechowska, M. (2009). Współczesne formy reklamy książki. Zarządzanie Biblioteką, 1, 97–110.
 
103.
Zawadzki, K. (2002). Początki prasy polskiej. Gazety ulotne i seryjne XVI-XVIII wieku. Warszawa: Biblioteka Narodowa.
 
104.
Życie zakonne (2025), https://www.zyciezakonne.pl/wi... (dostęp: 4.08.2025).
 
eISSN:2391-789X
ISSN:1734-2031
Journals System - logo
Scroll to top