Cel pracy:
Celem artykułu była analiza wydatków na obronę narodową w krajach NATO w latach 2014-2023 zgodnie z koncepcją modeli kapitalizmu zaczerpniętych z Nowej Ekonomii Instytucjonalnej. Wysokość wydatków na obronę narodową należy również oceniać w kontekście ograniczeń nakładanych przez reguły fiskalne, obowiązujące w UE oraz nadrzędny cel działalności państwa, jakim jest stabilny, zrównoważony i trwały wzrost gospodarczy.

Materiał i metody:
Dane przedstawione w tabelach są opracowaniem własnym na podstawie danych udostępnionych przez DG ECFIN ( Directorate-General for Economic and Financal Affaire of the European Commission) i OECD ( Organisation for Economic Co-operation and and Developement ). Autorzy zastosowali metodę analizy porównawczej.

Wyniki:
Uzyskane wyniki wykazały, że patchworkowy model kapitalizmu, charakterystyczny dla 11 nowych krajów członkowskich UE, powiela większość swoich negatywnych cech. Przede wszystkim w zakresie niskiej zdolności do „antycypowania” wyzwań, jak również braku zdolności do uczenia się i autokorekty (brak pamięci instytucjonalnej), w obszarze tak kluczowym dla państwa jakim jest obrona narodowa.

Wnioski:
System instytucjonalny w krajach modelu patchworkowego jest niemal pozbawiony zdolności do uczenia się i autokorekty, o ile nie pojawia się presja zewnętrzna wymuszająca konkretne zmiany. Przedstawione w opracowaniu wyniki otwierają dyskusję nad kierunkami wydatków na obronę narodową i wpisują się w szerszy kontekst badań and efektywnością tych wydatków.