O czasopiśmie
Kolegium Redakcyjne
Rada Naukowa
Recenzenci
Kodeks Etyczny
Polityka AI
Wydania Specjalne
Terminy czasopisma
RODO - informacje o przetwarzaniu danych osobowych
Indeksacja
Licencje i dostęp
Archiwum
Dla autorów
Zasady publikacji
Techniczna instrukcja dla autorów
Umowa o udzielenie nieodpłatnej licencji CC BY-SA
Oświadczenie autora o prawach autorskich
Procedura publikacji
Procedura recenzowania
Formularz recenzji .doc
Formularz recenzji .pdf
Kontakt
O czasopiśmie
Kolegium Redakcyjne
Rada Naukowa
Recenzenci
Kodeks Etyczny
Polityka AI
Wydania Specjalne
Terminy czasopisma
RODO - informacje o przetwarzaniu danych osobowych
Indeksacja
Licencje i dostęp
PRACA ORYGINALNA
Key determinants of the growing importance of digitization and cybersecurity in economic processes and e-banking in recent years
1
WSGE University of Applied Science in Józefów
2
Fire Academy in Warsaw,
Institute of Internal Security
3
Cardinal Stefan Wyszynski University in Warsaw
4
Department of Management,
Kozminski University
5
Cardinal Stefan Wyszynski University in Warsaw,
Faculty of Law and Administration
Data nadesłania: 17-05-2026
Data akceptacji: 13-10-2026
Data publikacji: 29-10-2026
JoMS 2026;67(3):366-397
SŁOWA KLUCZOWE
digitizationinformation technologiesinternet bankingcybersecuritycybercrimeartificial intelligencee-banking
DZIEDZINY
STRESZCZENIE
Objectives:
The article aims to identify and analyze key determinants of the growing importance of economic digitalization, e-banking, and cybersecurity. It also examines the relationships between ICT development, Industry 4.0, artificial intelligence, and the transformation of business models in enterprises and financial institutions.
Material and methods:
The study employed critical literature analysis, comparative analysis of secondary data, and a systemic approach. Scientific publications, industry reports, and studies on digital transformation and cybersecurity were examined using an interdisciplinary perspective.
Results:
The findings indicate that cloud technologies, mobile solutions, and AI systems are major drivers of digitalization and e-banking development. Accelerated digital transformation has strengthened e-commerce and electronic services while simultaneously increasing exposure to cyber threats and the need for advanced cybersecurity systems.
Conclusions:
The growing role of digitalization and cybersecurity is structural and long-term in nature. The integration of technological innovations with comprehensive cyber risk management strategies is becoming essential for competitiveness, resilience, and sustainable development in the digital economy.
The article aims to identify and analyze key determinants of the growing importance of economic digitalization, e-banking, and cybersecurity. It also examines the relationships between ICT development, Industry 4.0, artificial intelligence, and the transformation of business models in enterprises and financial institutions.
Material and methods:
The study employed critical literature analysis, comparative analysis of secondary data, and a systemic approach. Scientific publications, industry reports, and studies on digital transformation and cybersecurity were examined using an interdisciplinary perspective.
Results:
The findings indicate that cloud technologies, mobile solutions, and AI systems are major drivers of digitalization and e-banking development. Accelerated digital transformation has strengthened e-commerce and electronic services while simultaneously increasing exposure to cyber threats and the need for advanced cybersecurity systems.
Conclusions:
The growing role of digitalization and cybersecurity is structural and long-term in nature. The integration of technological innovations with comprehensive cyber risk management strategies is becoming essential for competitiveness, resilience, and sustainable development in the digital economy.
Licencja
REFERENCJE (68)
1.
Adam, M., Soliman, A. M., & Mahtab, N. (2021). Measuring enterprise risk management implementation: A multifaceted approach for the banking sector. The Quarterly Review of Economics and Finance, 84, 360–375. https://doi.org/10.1016/j.qref....
2.
Amankwah-Amoah, J., Khan, Z., Wood, G., & Knight, G. (2021). COVID-19 and digitalization: The great acceleration. Journal of Business Research, 136, 602–611. https://doi.org/10.1016/j.jbus....
3.
Bank for International Settlements. (2020). Sound practices: Implications of fintech developments for banks and bank supervisors. https://www.bis.org/bcbs/publ/....
4.
Bank for International Settlements. (2023). Artificial intelligence in finance: Opportunities, risks and policies. https://www.bis.org/publ/othp4....
5.
Bonawitz, K., Eichner, H., Grieskamp, W., Huba, D., Ingerman, A., Ivanov, V., Kiddon, C., Ramage, D., Sodan, S., & Seth, K. (2019). Towards federated learning at scale: A system design. W Proceedings of the 2nd SysML Conference. arXiv. https://arxiv.org/abs/1902.010....
6.
Brouthers, K. D., Geisser, K. D., & Rothlauf, F. (2016). Explaining the internationalization of ibusiness firms. Journal of International Business Studies, 47(5), 513–534. https://doi.org/10.1057/jibs.2....
7.
Brynjolfsson, E., & McAfee, A. (2014). The second machine age: Work, progress, and prosperity in a time of brilliant technologies. W. W. Norton & Company.
8.
Chang, L. Y. C., & Whitehead, J. (2022). What the hack: Reconsidering responses to hacking. Asian Journal of Criminology, 17(1), 113–126. https://doi.org/10.1007/s11417....
9.
Chodorek, A., Chodorek, R., & Pach, A. (2007). Dystrybucja danych w sieci Internet. Wydawnictwa Komunikacji i Łączności.
10.
Chrzanowski, M., & Zawada, P. (2018). Otwarte innowacje i ich wykorzystanie w przedsiębiorstwach typu start-up. Oficyna Wydawnicza Politechniki Rzeszowskiej.
11.
Clim, A. (2019). Cyber security beyond the Industry 4.0 era. A short review on a few technological promises. Informatica Economică, 23(2), 41–50. https://doi.org/10.12948/issn1....
13.
Domańska-Szaruga, B. (2013). Common banking supervision within the financial safety net. W K. Raczkowski & F. Schneider (Red.), The economic security of business transactions: Management in business (s. 259–275). Chartridge Books Oxford.
14.
Domańska-Szaruga, B., & Prokopowicz, D. (2015). Makroekonomiczne zarządzanie antykryzysowe. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach. Seria: Administracja i Zarządzanie, 34(107), 37–48.
15.
European Banking Authority. (2021). EBA report on open banking and APIs under PSD2. https://www.eba.europa.eu/eba-....
16.
European Commission. (2020). Proposal for a Regulation of the European Parliament and of the Council on digital operational resilience for the financial sector (DORA) and amending Regulations (EC) No 1060/2009, (EU) No 648/2012, (EU) No 600/2014 and (EU) No 909/2014 (COM(2020) 595 final). https://eur-lex.europa.eu/lega....
17.
European Parliament, & Council of the European Union. (2024). Regulation (EU) 2024/1689 of the European Parliament and of the Council of 13 June 2024 laying down harmonised rules on artificial intelligence (Artificial Intelligence Act) and amending certain Union legislative acts. Official Journal of the European Union, L 2024/1689. https://eur-lex.europa.eu/lega....
18.
Gałach, A., Hoc, S., Jędruszczak, A., & Kowalik, P. (2015). Ochrona danych osobowych i informacji niejawnych w sektorze publicznym. Wydawnictwo C. H. Beck.
19.
Golczak, K., Golinowski, K., Kamycki, J., Lewandowski, K. J., Pająk, K., Płaczek, J., Prokopowicz, D., & Wesołowski, Z. (2021). Prognoza globalnego kryzysu finansowo-gospodarczego zdeterminowanego przez pandemię koronawirusa w obszarze gospodarczym. W P. Soroka, A. Skrabacz, P. Wilczyński, K. Golczak, R. Kołodziejczyk, K. Pająk, & A. Mitręga (Red.), Raport zawierający diagnozę i prognozę globalnego kryzysu finansowo-gospodarczego zdeterminowanego przez pandemię koronawirusa w obszarze gospodarczym, społecznym, politycznym i geopolitycznym (s. 87–120). Dom Wydawniczy Elipsa.
20.
Gołębiowska, A. (2010). Kształtowanie się instytucji ochrony danych osobowych w Unii Europejskiej. Ekonomiczno-Informatyczny Kwartalnik Teoretyczny, 24, 175–183.
21.
Gołębiowska, A. (2017). Przestępstwo kradzieży tożsamości w ustawodawstwie polskim. W A. Gołębiowska (Red.), Kradzież tożsamości w Internecie. Warszawa.
23.
Grzegorek, J., Prokopowicz, D., & Gwoździewicz, S. (2020). Zastosowanie zaawansowanych narzędzi przetwarzania danych w dobie cyfryzacji. W A. Laskowska-Rutkowska (Red.), Cyfryzacja w zarządzaniu (s. 93–128). Wydawnictwo CeDeWu.
24.
Grzywacz, J. (2016). Bankowość elektroniczna w przedsiębiorstwie. Oficyna Wydawnicza SGH.
25.
Gwoździewicz, S., & Prokopowicz, D. (2018). Regulowana normatywnie antycykliczna, antykryzysowa, krajowa polityka monetarna bankowości centralnej w Polsce. International Journal of Legal Studies, 1(3), 215–232.
26.
Karaś, D. (2017). Dylemat więźnia jako podstawowe narzędzie analizy kooperacji rynkowej. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego. Ekonomia i Zarządzanie, 2(2), 80–89.
27.
Komorowski, P., & Prokopowicz, D. (2021). Impact of the coronavirus pandemic (Covid-19) on financial markets and the economy. International Journal of Legal Studies, 10(2), 85–116. https://doi.org/10.5281/zenodo....
28.
Kuiper, O., van den Berg, M., van der Burgt, J., & Leijnen, S. (2021). Exploring explainable AI in the financial sector: Perspectives of banks and supervisory authorities. arXiv. https://arxiv.org/abs/2111.022....
29.
Kwasek, A., Maciaszczyk, M., Kocot, M., Rzepka, A., Kocot, D., Gąsiński, H., & Prokopowicz, D. (2023). Energy saving practices in the IT area as a factor of sustainable development of the organization: A case study of Poland. Energies, 16(4), Artykuł 1942. https://doi.org/10.3390/en1604....
30.
Listopadzka, E., & Prokopowicz, D. (2024). The need to reduce the scale of misinformation and unethical business practices used with the help of AI use in social media as an important element of risk management of the development of artificial intelligence technology applications. International Journal of Legal Studies, 18(2), 343–374. https://doi.org/10.5604/01.300....
31.
Łobejko, S. (2020). Digital transformation and innovativeness of enterprises. Optimum. Economic Studies, 2(100), 22–33. https://doi.org/10.15290/oes.2....
32.
Matosek, M., & Prokopowicz, D. (2017). Importance and security of information provided by the Internet in the context of the development of economic entities in Poland. International Journal of New Economics and Social Sciences, 6(2), 219–231.
33.
Mazurkiewicz-Pizło, A., & Pizło, W. (2016). Social marketing – a concept of marketing management. Marketing Science & Inspirations, 11(1), 35–42.
34.
McKinsey Global Institute. (2021). The state of AI in 2021. McKinsey & Company. https://www.mckinsey.com/capab....
35.
More, M. M., Jadhav, M., & Nalawade, K. (2016). Online banking and cyber attacks: The current scenario. International Journal of Advanced Research in Computer Science and Software Engineering, 5(12).
36.
National Institute of Standards and Technology. (2020). Zero trust architecture (NIST Special Publication 800-207). U.S. Department of Commerce. https://doi.org/10.6028/NIST.S....
37.
National Institute of Standards and Technology. (2022). Selected algorithms 2022: Post-quantum cryptography standardization. U.S. Department of Commerce. https://csrc.nist.gov/Projects....
38.
Nayyar, A., Naved, M., & Rameshwar, R. (Red.). (2023). New horizons for Industry 4.0 in modern business. Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-....
39.
OECD. (2021). Artificial intelligence, machine learning and big data in finance. OECD Publishing. https://www.oecd.org/finance/a....
40.
OECD. (2022). Artificial intelligence in society. OECD Publishing. https://www.oecd.org/going-dig....
41.
Orłowski, J. (2015). Informatyzacja placówek publicznych w świetle badań i dokumentów strategicznych państwa. IT w Administracji, 10(95), 12.
42.
Our World in Data. (2023, 6 marca). Active mobile money accounts. https://ourworldindata.org/gra....
43.
Pakulska, J. (2020). Nakłady na innowacje ekologiczne w krajach Unii Europejskiej w latach 2010-2018. Studia Ecologiae et Bioethicae, 18(2), 57–70. https://doi.org/10.21697/seb.2....
44.
Panda, S. (2022). Digitization of knowledge management methods: An essential approach. International Journal of Knowledge Management and Practices, 10(2), 25–32. https://doi.org/10.5281/zenodo....
45.
Pizło, W., & Mazurkiewicz-Pizło, A. (2017). Styl życia – jako egzemplifikacja zmian zachowań konsumpcyjnych Polaków. Polityki Europejskie, Finanse i Marketing, 17(66), 104–117.
46.
PKO Bank Polski. (2023, 11 maja). Sztuczna inteligencja w małych firmach – ponad 40% badanych ocenia, że to szansa. https://media.pkobp.pl/272653-....
47.
Pogódek, A., & Maksymiuk, M. (2016). Konstytucja jako ustawa zasadnicza. W B. Szmulik (Red.), Prawo konstytucyjne (s. 28–29). Wydawnictwo C. H. Beck.
48.
Prokopowicz, D. (2022). The postcovid rise in inflation: Coincidence or the result of misguided, excessively interventionist and monetarist economic policies. International Journal of New Economics and Social Sciences, 16(2), 105–148. https://doi.org/10.5604/01.300....
49.
Prokopowicz, D. (2023). Opportunities and threats to the development of Artificial Intelligence applications and the need for normative regulation of this development. International Journal of Legal Studies, 14(2), 95–129. https://doi.org/10.5604/01.300....
50.
Raczkowski, K. (2022). Polski handel w obliczu zmian gospodarczych i geopolitycznych. Warszawa.
51.
Raczkowski, K., & Komorowski, P. (Red.). (2023). Stabilność makroekonomiczna: Współczesne problemy podziału ryzyka. Wydawnictwo Naukowe UKSW.
52.
Reuters. (2026a, 4 lutego). Startup EnFi raises $15 million to deploy AI credit analyst agents at banks. https://www.reuters.com/busine....
53.
Reuters. (2026b, 6 lutego). Goldman Sachs teams up with Anthropic to automate banking tasks with AI agents. https://www.reuters.com/busine....
54.
Russell, S., & Norvig, P. (2021). Artificial intelligence: A modern approach (4. wyd.). Pearson. https://www.pearson.com/en-us/....
55.
Sadłowski, A., LewandowskaGwarda, K., PisarekBartoszewska, R., & Engelseth, P. (2021). A longitudinal study of ecommerce diversity in Europe. Electronic Commerce Research, 21(1), 169–194. https://doi.org/10.1007/s10660....
56.
Sarnowski, J., & Prokopowicz, D. (Red.). (2016). Ekonomiczno-społeczne aspekty rozwoju jednostek samorządu terytorialnego w Polsce. Wydawnictwo Wyższej Szkoły Biznesu i Zarządzania w Ciechanowie.
57.
Sewpersadh, N. S. (2023). Disruptive business value models in the digital era. Journal of Innovation and Entrepreneurship, 12(1), Artykuł 2. https://doi.org/10.1186/s13731....
58.
Shankar, A., & Rishi, B. (2020). Convenience matter in mobile banking adoption intention? Australasian Marketing Journal, 28(4), 273–285. https://doi.org/10.1016/j.ausm....
59.
Such-Pyrgiel, M. K., Prokopowicz, D., & Gołębiowska, A. (2022). The postpandemic reality and the security of information technologies ICT, Big Data, Industry 4.0, social media portals and the Internet. Journal of Modern Science, 49(2), 10–43. https://doi.org/10.13166/jms/1....
60.
Szybowski, D., Prokopowicz, D., & Gwoździewicz, S. (2016). Activating interventionist monetary policy of the European Central Bank in the context of the security of the European Financial System. International Journal of New Economics and Social Sciences, 4(2), 138–146.
61.
Travkina, N. M. (2022). Digitization of society: Alternative projections of the future. Herald of the Russian Academy of Sciences, 92(Suppl. 6), S483–S491. https://doi.org/10.1134/S10193....
62.
Warner, J. (2020, 12 kwietnia). Depression or inflation: Where will Covid-19 end? The Telegraph. http://www.telegraph.co.uk/bus....
63.
World Bank. (2020, 8 czerwca). COVID-19 to plunge global economy into worst recession since World War II [Komunikat prasowy]. http://www.worldbank.org/en/ne....
64.
World Economic Forum. (2020). The future of jobs report 2020. https://www.weforum.org/report....
66.
Xu, J., Li, Z., Wang, X., & Xia, C. (2022). Narrative information on secondhand products in ecommerce. Marketing Letters, 33, 613–627. https://doi.org/10.1007/s11002....
67.
Zhou, K., Liu, T., & Zhou, L. (2015). Industry 4.0: Towards future industrial opportunities and challenges. W 2015 12th International Conference on Fuzzy Systems and Knowledge Discovery (FSKD) (s. 2147–2152). IEEE. https://doi.org/10.1109/FSKD.2....
68.
Związek Banków Polskich. (2016, 11 maja). Forum Bezpieczeństwa Banków. https://zbp.pl/wydarzenia/arch....
Udostępnij
ARTYKUŁ POWIĄZANY
| eISSN: | 2391-789X |
| ISSN: | 1734-2031 |
Przetwarzamy dane osobowe zbierane podczas odwiedzania serwisu. Realizacja funkcji pozyskiwania informacji o użytkownikach i ich zachowaniu odbywa się poprzez dobrowolnie wprowadzone w formularzach informacje oraz zapisywanie w urządzeniach końcowych plików cookies (tzw. ciasteczka). Dane, w tym pliki cookies, wykorzystywane są w celu realizacji usług, zapewnienia wygodnego korzystania ze strony oraz w celu monitorowania ruchu zgodnie z Polityką prywatności. Dane są także zbierane i przetwarzane przez narzędzie Google Analytics (więcej).
Możesz zmienić ustawienia cookies w swojej przeglądarce. Ograniczenie stosowania plików cookies w konfiguracji przeglądarki może wpłynąć na niektóre funkcjonalności dostępne na stronie.
Możesz zmienić ustawienia cookies w swojej przeglądarce. Ograniczenie stosowania plików cookies w konfiguracji przeglądarki może wpłynąć na niektóre funkcjonalności dostępne na stronie.
