ORIGINAL PAPER
Supportive, care, and educational activities in foster care – needs versus possibilities
 
More details
Hide details
1
Akademia Bialska im. Jana Pawła II
 
 
Submission date: 2025-11-30
 
 
Final revision date: 2026-01-20
 
 
Acceptance date: 2026-01-28
 
 
Publication date: 2026-04-18
 
 
Corresponding author
Marzena Ruszkowska   

Akademia Bialska im. Jana Pawła II
 
 
JoMS 2026;65(1):448-464
 
KEYWORDS
TOPICS
ABSTRACT
Objectives:
Analysing the care and educational activities undertaken by foster parents, the support they receive from external institutions (i.e., schools, social welfare institutions), and their actual needs in this respect.

Material and methods:
Quantitative and qualitative research. First phase – survey research, author's questionnaire. Second phase – case studies, qualitative interviews.

Results:
The research shows that the basic problems and difficulties diagnosed in children in foster care are related to health, education, or upbringing, which guides the care and educational activities undertaken by foster parents. In their activities, they need help and support from external institutions. The research shows the needs in this respect.

Conclusions:
Family-based foster care provides a living and developmental environment for children who, for various reasons, cannot be raised in their natural families. Family care should meet the child's needs and provide care, education, support, and other services depending on the child's needs. Currently, there is a significant shortage of foster families and family-type children's homes, so it is worth looking at the family-based forms that already exist, the problems and difficulties they report, and the possibilities for supporting them.
REFERENCES (30)
1.
Babbie, E. (2008). Podstawy badań społecznych. W. Betkiewicz i in. (tłum.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
 
2.
Basiaga, J. (2023). Mamy dwie instytucje kontrolujące. Nie mamy instytucji wspierającej: Zawodowi rodzice zastępczy o systemie wsparcia rodzinnej pieczy zastępczej. Pojedyncze studium przypadku. Polityka Społeczna, 589(4), s. 10–19.
 
3.
Basiaga, J. (2015). Zawodowe rodziny zastępcze w lokalnym systemie opieki nad dzieckiem i wsparcia społecznego. Praca Socjalna, 2, s. 59–72.
 
4.
Bryman, A. (2006). Mixed methods: A four-volume set. London: Sage.
 
5.
Creswell, J.W. (2009). Research design: Qualitative, quantitative, and Mixed Methods Approaches. 3nd ed. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
 
6.
Głód, A.B. (2019). Dylematy młodzieży umieszczonej w rodzinach zastępczych związane z kontaktem z rodzicami biologicznymi bądź jego brakiem. Praca Socjalna, 1(34), s. 71–86, https://doi.org/10.5604/01.300....
 
7.
Grewiński, M., Lizut, J., Rabiej, P. (2024). Raport z badań. Ogólnopolska diagnoza w zakresie deinstytucjonalizacji usług społecznych na terenie 16 województw Polski. Warszawa: Dom Wydawniczy Elipsa.
 
8.
Harewska, N., Gajewska, G. (2022). Profesjonalizacja rodzinnej pieczy zastępczej. Teoria a praktyka. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.
 
9.
Klimek, L. (2008). Obraz własnej osoby wychowanków domów dziecka. Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze, 4, s. 32–36.
 
10.
Łuczyński, A. (2008). Dzieci w rodzinach zastępczych i dysfunkcjonalnych: Lublin: Wydawnictwo KUL.
 
11.
Medlin, A., Jaeger , A. (2021). Foster Kids Capital. Journal of College Student Development, 62(2), s. 154–168.
 
12.
Mizerek, H. (2017). Studium przypadku w badaniach nad edukacją. Istota i paleta zastosowań. Przegląd Pedagogiczny, 1, s. 9–22.
 
13.
Paluchowski, W.J. (2012). Model mieszanych metod, czyli o przyczynach i skutkach pewnej metodologicznej rewolucji. Przegląd Psychologiczny, 55(2), s. 113–128.
 
14.
Paluchowski, W.J. (2010). Spór metodologiczny czy spór koncepcji – badania ilościowe vs. jakościowe. Roczniki Psychologiczne, 13(1), s. 7–22.
 
15.
Rubacha, K. (2008). Metodologia badań nad edukacją. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
 
16.
Ruszkowska, M. (2013). Diagnoza rodzin zastępczych w obliczu dylematów współczesności. Warszawa: CRZL.
 
17.
Ruszkowska, M. (2022). Instytucjonalna piecza zastępcza wobec zdolnych podopiecznych. Biała Podlaska: Wydawnictwo Akademii Bialskiej Nauk Stosowanych.
 
18.
Ruszkowska, M. (2017). Kontakty z rodzicami generacyjnymi podopiecznych rodzin zastępczych. Praca Socjalna, 32(1), s. 136–144.
 
19.
Ruszkowska, M., Wołosiuk, B., Sobczuk, S., Zdunkiewicz, P. (2018). Współpraca placówek opiekuńczo-wychowawczych z instytucjami edukacyjnymi. Rozprawy Społeczne, 12(2), s. 51–56.
 
20.
Ruszkowska, M., Zmysłowska, M., Broża, P., Hauser, A. (2024). Raport Rodzicielstwo zastępcze w Polsce – wyzwania i rozwiązania. Łódź: Fundacja Happy Kids https://www.happykids.org.pl/w... 2024/03/ raport_ rodzicielstwo_zastepcze_happy_kids_2024.pdf (data dostępu 22.10.2025).
 
21.
Schelbe, L., Day, A., Geiger, J.M., Piel, M.H. (2019). The state of evaluations of campus-based support programs serving foster care alumni in higher education. Child Welfare, 97(2), s. 23–40.
 
22.
Tashakkori, A., Teddlie, Ch. (2003). (red.). Handbook of mixed methods in social and behavioral research. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
 
23.
Ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej z 9 czerwca 2011 roku – Dz.U.2025.0.49.
 
24.
Van Holen, F., Van Hove, L., Clé, A., Verheyden, C., Vanderfaeillie, J. (2021). How do foster children placed in long-term family foster care experience school?. Developmental Child Welfare, https://doi.org/10.1177/251610....
 
25.
Węgierski, Z. (2006). Opieka nad dzieckiem osieroconym. Teoria i praktyka. Toruń: Wydawnictwo Akapit.
 
26.
Winogrodzka, L. (2007). Rodziny zastępcze i ich dzieci. Lublin: Wydawnictwo UMCS.
 
27.
Zasępa, E., Zębrowska, I. (2023). Problemy emocjonalne i behawioralne u dzieci i młodzieży wychowywanych w rodzinach zastępczych. Psychologia Rozwojowa, 28(3), s. 29–40, https://doi.org/10.4467/208438....
 
28.
Zmysłowska, M. (2015). Back baby boom – nowe zagrożenie w pieczy zastępczej? W: K. Białobrzeska, C. Kurkowski (red.), Zagrożone człowieczeństwo. W poszukiwaniu i rozwijaniu sił społecznych w środowiskach życia człowieka, t. IV (s. 97–108). Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.
 
29.
Zmysłowska, M., Ruszkowska, M. (2025). Obraz współczesnego rodzicielstwa zastępczego – w opinii społecznej i oczami ekspertów. Journal of Modern Science, 1(61), s. 220–240, DOI: https://doi.org/10.13166/jms/2....
 
30.
Zmysłowska, M. (2019). Zawody związane ze sferą usług socjalnych w systemie pieczy zastępczej – bariery w ich funkcjonowaniu. Rozprawy Społeczne, 13(4), s. 58–69, https://doi.org/10.29316/rs/11....
 
eISSN:2391-789X
ISSN:1734-2031
Journals System - logo
Scroll to top